Uczyć się z historii — doświadczenia totalitaryzmów XX wieku

Platforma publikacji projektów edukacyjnych poświęconych historii Polski i jej sąsiadów w XX wieku oraz prawom człowieka

Przejdź do nawigacji
Artykuł

Wybór źródeł, Białystok 1918-1989

Przedstawiamy zestawienie źródeł dotyczących życia w Białymstoku w latach 1918-1989. Są to m.in. wspomnienia, relacje (w tym nagrania historii mówionej), dokumenty archiwalne oraz fotografie – zebrane przez członków konsorcjum projektu „Edukacja przeciwko antysemityzmowi. Multimedialny zestaw edukacyjny” – stan na 21 lutego 2026. Źródła te mogą być rozszerzane i stanowią punkt wyjścia do przygotowywanych materiałów edukacyjnych. […]

 
18–02–2026

Przedstawiamy zestawienie źródeł dotyczących życia w Białymstoku w latach 1918-1989. Są to m.in. wspomnienia, relacje (w tym nagrania historii mówionej), dokumenty archiwalne oraz fotografie – zebrane przez członków konsorcjum projektu „Edukacja przeciwko antysemityzmowi. Multimedialny zestaw edukacyjny” – stan na 21 lutego 2026.

Źródła te mogą być rozszerzane i stanowią punkt wyjścia do przygotowywanych materiałów edukacyjnych.

  • Życie codzienne w II RP: Felicja Raszkin-Nowak wspomina, jak w jej domu obchodzono Chanukę ok. 1928.
  • Getta jako narzędzie polityki nazistowskiej na okupowanych terytoriach polskich: Opis „rzezi czwartkowej”, spalenia Wielkiej Synagogi oraz brutalnych przesiedleń, podczas których polscy chuligani grabili mienie bezbronnych kobiet i dzieci, w 1941 roku.
  • Przykłady antysemityzmu w Polsce po II wojnie światowej: Benjamin Midler opisuje wrogie przyjęcie po powrocie do miasta, gdy Polacy w autobusie krzyczeli: „Wy Żydzi wciąż żyjecie? Czemu wracacie, wy przeklęci Żydzi?” oraz relacje o morderstwach na drogach.
  • Pamięć o II wojnie światowej i Holokauście: Mordechaj Canin dokumentuje dewastację cmentarzy żydowskich na Bagnówce oraz przy ul. Sosnowej i Miłej.

Wszystkie tematy, nad którymi pracujemy, to:

0) Życie codzienne w II RP
A) Antysemityzm w życiu codziennym przedwojennej Polski
B) Antysemityzm w szkołach i na uniwersytetach w przedwojennej Polsce
C) Rola Kościoła katolickiego w podsycaniu antysemickich przekonań w okresie międzywojennym (1918–1939)
D) Antysemityzm jako broń polityczna w polskiej prasie w okresie międzywojennym (1918–1939)
E) Getta jako narzędzie polityki nazistowskiej na okupowanych terytoriach polskich – etap Holokaustu
F) Holokaust Romów i Sinti – (jeszcze nie dostarczono źródeł na ten temat)
G) Przykłady antysemityzmu w Polsce po II wojnie światowej (związek między antysemityzmem historycznym a współczesnym antysemityzmem)
H) Inicjatywy edukacyjne mające na celu zwalczanie antysemityzmu
I) Pamięć o II wojnie światowej i Holokauście

Źródła można pobrać z zakładki „materiały do pobrania”.