Uczyć się z historii — doświadczenia totalitaryzmów XX wieku

Platforma publikacji projektów edukacyjnych poświęconych historii Polski i jej sąsiadów w XX wieku oraz prawom człowieka

Przejdź do nawigacji

XVI edycja konkursu Historia Bliska

W roku szkolnym 2011/12 uczniowie mieli do wyboru trzy tematy: 

1. Polacy i Rosjanie w XX wieku – historie utrwalone i zatarte,

2. Pierwsze i ostatnie dni II wojny – kadry pamięci,

3. Walka, opór, bunt – wartość i cena niezgody w PRL.

 

II wojna światowa stała się przedmiotem zainteresowania znaczącej większości uczestników konkursu. Zazwyczaj nie realizowano wprost zadania zapisania odtworzonych z pamięci wyrazistych momentów zwrotnych, kiedy „walił się świat”, radykalnie zmieniała się rzeczywistość na początku i na końcu wojny. Na tym większą uwagę zatem zasługiwały prace, w których udało się pokazać jakby sfotografowane i na zawsze umieszczone w albumie życia kadry – bez względu na to, w jakim momencie (różnie dla różnych bohaterów) wojna „subiektywnie” zaczynała się lub kończyła. 

Temat rosyjski przyniósł głównie prace podejmujące problem sowieckich represji – bez kontrowania go odszukanymi historiami „niezwykłymi”, bez refleksji nad pokutującymi w zbiorowej świadomości, narzucającymi się stereotypami. Ale – jak pokazują wyniki konkursu – nie było to zadanie niemożliwe.

Opowieści o postawach czy działalności opozycyjnej, zarówno we wczesnym okresie PRL, jak też ruchu „Solidarności” bądź konspiracji stanu wojennego, częściej były skrupulatnym zapisem faktów, zdarzeń na różną skalę (krajowych, regionalnych czy lokalnych), a także biografii osobistych „buntowników”, niż realizacją zadania konkursowego. Brakowało tu pytań skierowanych do bohaterów o refleksję nad konsekwencjami ich własnych wyborów i ocenę wartości tamtego oporu; także – gdy dotyczyło to ruchu kontrkultury czy alternatywnego sposobu życia.

Prace wyróżnione przez Jury są jednak dowodem na to, że młodzież potrafi z uwagą i prawdziwym zainteresowaniem słuchać opowieści o przeszłości, krytycznie przyglądać się źródłom, rozumieć racje różnych stron konfliktów i „ojczystych sporów”, wyciągać wnioski, a poznaną – doświadczoną emocjonalnie historię – atrakcyjnie i twórczo prezentować innym.

Nadesłane prace dopełnią kolekcję „Historii Bliskiej” w Ośrodku KARTA, dostępną dla zainteresowanych badaczy i wydawców. Wybrane prace lub ich fragmenty prezentowane są na stronie „Uczyć się z historii” oraz mogą być prezentowane w czasopismach ogólnokrajowych i lokalnych.

 

Początek: 2011-10-01

Zakończenie: 2012-09-10

pobierz.jpg

Anons XVI edycji konkursu

pobierz.jpg

Komunikat Jury XVI edycji konkursu

pobierz.jpg

Regulamin XVI edycji konkursu